Een kuil op uw vaste slaapplek, een schouder die minder prettig wegzakt of een matras dat aan één kant duidelijk zachter voelt: vaak ontstaat dit niet van de ene op de andere dag. Matras draaien is een kleine onderhoudshandeling die helpt om de belasting beter te verdelen. Het kost weinig tijd, maar kan merkbaar verschil maken voor uw comfort en de levensduur van uw matras.

Toch is draaien niet voor ieder matras hetzelfde. Sommige matrassen mag u draaien én keren, andere alleen draaien en weer andere laat u juist het beste liggen zoals ze liggen. Wie blind een vast schema volgt, kan de ondersteuning zelfs minder prettig maken. De opbouw en de gebruiksinstructie van uw matras zijn daarom altijd leidend.

Matras draaien of matras keren: wat is het verschil?

Deze twee begrippen worden vaak door elkaar gebruikt, terwijl ze iets anders betekenen. Een matras draaien betekent dat u het hoofdeinde en voeteneinde omwisselt. U draait het matras dus 180 graden in de lengte. De bovenkant blijft boven.

Bij een matras keren draait u het matras om, zodat de onderkant boven komt te liggen. Dat kan alleen bij een dubbelzijdig matras: een matras met aan beide zijden een comfortabele slaaplaag. Dit type ziet u bijvoorbeeld nog bij bepaalde koudschuim-, polyether- en pocketveringmatrassen.

Een eenzijdig matras heeft maar één bedoelde slaapzijde. De andere kant is vaak voorzien van een stevige draaglaag of antisliplaag en hoort op de bedbodem te liggen. Keren is dan geen goed idee. Het kan oncomfortabel liggen en de materialen onnodig belasten.

Hoe vaak moet u een matras draaien?

Als algemene richtlijn kunt u een nieuw matras de eerste drie tot zes maanden iedere maand draaien. In die periode past het materiaal zich aan uw lichaam aan en krijgt de plek waar u het meest ligt veel belasting. Daarna is eens per drie maanden voor veel matrassen een prettig ritme.

Slaapt u alleen op een tweepersoonsmatras, bent u zwaarder gebouwd of brengt u veel tijd in bed door? Dan kan vaker draaien verstandig zijn. Bij een logeermatras is twee keer per jaar doorgaans voldoende. Het gaat niet om een strakke verplichting, maar om het gelijkmatig gebruiken van het oppervlak.

Kies een praktisch vast moment, bijvoorbeeld wanneer de zomer- of winterdekbedden worden gewisseld. Zet het eventueel in uw agenda. Zo hoeft u niet te onthouden wanneer u het voor het laatst hebt gedaan en blijft uw bed comfortabel zonder dat het een grote klus wordt.

Volg altijd het etiket en de productinformatie

Niet ieder matras heeft dezelfde zones, materialen of draaglagen. Vooral bij matrassen met uitgesproken schouder- en heupzones is draaien van hoofd naar voet niet altijd wenselijk. De zones zijn dan ontworpen voor uw lichaamshouding en horen op de juiste plek te liggen.

Ook matrassen met een geïntegreerde topper, een speciale drukverlagende laag of een duidelijk gemarkeerde hoofdzijde kunnen afwijkende voorschriften hebben. Kijk daarom op het label of in de meegeleverde informatie. Twijfelt u? Laat het matras dan liever liggen totdat u zeker weet wat voor uw model geschikt is.

Welk type matras vraagt welk onderhoud?

Een pocketveringmatras is vaak goed te draaien, zolang het geen uitgesproken hoofd- en voetzone heeft. Door het draaien verdeelt u de druk van schouders, heupen en benen beter over de veren en comfortlagen. Keren mag alleen als beide zijden als slaapzijde zijn afgewerkt.

Koudschuim en traagschuim hebben meestal een eenzijdige opbouw. Bij deze matrassen draait u vaak alleen hoofd en voet om. Traagschuim reageert bovendien op warmte en druk, waardoor het zich naar uw lichaam vormt. Dat is prettig voor drukverdeling, maar maakt gelijkmatig gebruik van het slaapoppervlak extra relevant.

Latexmatrassen zijn zwaar en flexibel. Ze kunnen vaak worden gedraaid, maar tillen vraagt wat aandacht. Ondersteun het matras goed en voorkom dat u het dubbelvouwt. Latex kan bij onhandig buigen onnodig onder spanning komen te staan.

Een topper draait u meestal vaker dan het matras eronder, bijvoorbeeld iedere één tot twee maanden. Een topper is dunner, vangt direct lichaamsdruk op en kan sneller een voorkeurplek ontwikkelen. Keren kan alleen wanneer beide zijden daarvoor geschikt zijn. Heeft uw topper een zomer- en winterzijde? Dan is keren juist onderdeel van het seizoensonderhoud.

Zo draait u uw matras zonder gedoe

Haal eerst het bed af en geef het matras een paar minuten de tijd om te luchten. Dat is meteen een goed moment om de matrashoes, molton en het hoeslaken te wassen. Til een matras bij voorkeur met twee personen, zeker bij brede of zware uitvoeringen.

Schuif het matras rustig naar de zijkant van het bed en draai het vervolgens in plaats van het aan de handgrepen omhoog te trekken. Handgrepen zijn vaak bedoeld om het matras te verplaatsen, niet om het volledige gewicht langdurig te dragen. Pak het matras daarom zo veel mogelijk aan de onderzijde vast.

Leg het na het draaien netjes gecentreerd terug op de bedbodem. Controleer gelijk of de lattenbodem, schotelbodem of boxspring nog schoon en vlak is. Een matras kan alleen goed ondersteunen als de ondergrond ook in orde is. Bij twee losse matrassen helpt het om beide tegelijk te draaien, zodat de naad in het midden niet steeds op dezelfde plaats belast wordt.

Wanneer draaien niet meer genoeg is

Draaien voorkomt normale slijtage niet volledig. Materialen worden jarenlang belast door gewicht, warmte en vocht. Een lichte lichaamsafdruk is bij veel matrassen normaal, zeker bij zachtere comfortlagen. Een diepe of blijvende kuil die uw houding beïnvloedt, is iets anders.

Let ook op uw nachtrust. Wordt u stijver wakker, voelt uw matras onrustig of rolt u ongemerkt naar het midden? Dan is het verstandig om niet alleen naar de draairichting te kijken, maar ook naar de staat van de kern, de bedbodem en uw persoonlijke ondersteuningsbehoefte.

Een matras gaat gemiddeld ongeveer acht tot tien jaar mee, maar dat hangt af van kwaliteit, gebruik, ventilatie en lichaamsgewicht. Soms is een nieuwe matraskern een slimme oplossing wanneer de hoes nog netjes is en goed past. Bij maatwerkmatrassen, afwijkende vormen en matrassen voor camper of caravan is dat vaak extra interessant: u behoudt de vertrouwde maat, maar vernieuwt het slaapcomfort.

Meer comfort begint met een droog en schoon bed

Matras draaien werkt het beste als onderdeel van goed onderhoud. Laat uw bed iedere ochtend even openliggen voordat u het opmaakt. Zo kan vocht uit de nacht beter verdampen. Een ademende molton beschermt tegen transpiratie en helpt de matrashoes langer fris te houden.

Stofzuig de matras af en toe voorzichtig met een schoon meubelopzetstuk, zonder hard te drukken. Gebruik liever geen grote hoeveelheden water of agressieve schoonmaakmiddelen. Vocht dat diep in de kern trekt, droogt langzaam en is niet goed voor het slaapklimaat.

Een goed onderhouden matras geeft u niet alleen een frisser bed, maar ook meer kans om jarenlang prettig te liggen. Plan het draaien op een rustig moment, volg de aanwijzingen van uw eigen matras en voel vooral wat uw lichaam u vertelt. Want een fijne nacht begint niet bij een ingewikkeld ritueel, maar bij een bed dat iedere nacht opnieuw goed voor u klaarstaat.